Wspólnie. 20 lat kolektywu Sputnik Photos

Dla Sputnik Photos fotografia nigdy nie była jedynie zapisem rzeczywistości. To przestrzeń spotkania, narzędzie krytycznego myślenia i wspólnego działania. Wystawa „Wspólnie” w Muzeum Fotografii w Krakowie opowiada o pracy jednego z najważniejszych kolektywów fotograficznych Europy Środkowo-Wschodniej, ukazując fotografię jako medium relacji, współodpowiedzialności i oddawania głosu innym. Dorobek grupy staje się tu punktem wyjścia do refleksji nad tym, jak na przestrzeni dwóch dekad zmieniała się fotografia dokumentalna i jak może ona funkcjonować jako żywa praktyka społeczna – narzędzie reagowania na rzeczywistość, budowania więzi i podejmowania wspólnych działań. Prezentowane projekty tworzą panoramę różnych modeli współpracy: między fotografami i fotografkami, bohaterkami i bohaterami zdjęć, a także kuratorkami i kuratorami. Jednocześnie odsłaniają one społeczne i polityczne przeobrażenia regionu Europy ŚrodkowoWschodniej, widziane z perspektywy zaangażowanej, kolektywnej praktyki twórczej. Sputnik Photos powstał w 2006 roku, w świecie, który kilkanaście lat po zakończeniu zimnej wojny wciąż nosił wyraźne ślady dawnych podziałów. Napięcia między Wschodem a Zachodem, doświadczeniami komunizmu i kapitalizmu stały się istotnymi impulsami dla twórców i twórczyń kolektywu. Równolegle zmieniały się warunki funkcjonowania fotografii dokumentalnej: rynek coraz wyraźniej podporządkowywał się logice zysku, ograniczając przestrzeń dla długofalowych, pogłębionych projektów. Sputnik Photos szukał więc własnych modeli działania. W pierwszych latach działalności kolektyw tworzyli artyści i artystki z Polski, Słowacji, Czech, Słowenii, Białorusi, Łotwy oraz Gruzji. Z czasem skład grupy ulegał zmianom, by ostatecznie uformować obecne sześcioosobowe grono, które tworzą: Jan Brykczyński, Karolina Gembara, Michał Łuczak, Rafał Milach, Adam Pańczuk i Agnieszka Rayss, wspierani przez Marzena Michalek-Dabrowska, koordynatorkę projektów.

Kuratorka wystawy: Marta Szymańska

Wystawa będzie dostępna do 13 września 2026.

Wydarzenia towarzyszące i dodatkowe materiały >>> TUTAJ